Transform 2.5.1
Tak jak widzieliście na poprzedniej stronie okno startowe wygląda tak:
Jest to opcja gdzie dane konwertujemy seryjnie w postaci pliku *.txt.
Można również konwertować dane pojedyncze, wpisywane bezpośrednio w okno aplikacji. Ale o tej opcji później.
Dane wejściowe przygotować należy w postaci pliku tekstowego. Przykład poniżej.
Jest to baza danych o polach, których separatorem jest przecinek (koniecznie musi być przecinek, inny separator spowoduje błędne przeliczenia).
-
pierwsze pole - to nazwa punktu przeliczanego. Są tu dozwolone wszystkie litery i cyfry. Niedopuszczalny jest znak przecinka,
który zastrzeżony jest wyłącznie jako separator pól. -
drugie pole - to szerokość geograficzna punktu lub współrzędna X (w przypadku układu współrzędnych prostokątnych płaskich).
Jeżeli są to współrzędne geodezyjne, to mogą one być wpisane w różnych formatach. Czyli format - DDMMSS.SS (stopnie, minuty, sekundy),
DDMM,MM (stopnie, minuty), oraz DD,DDDD (same stopnie). W przypadku zastosowania wartości ułamkowych
separatorem dziesiętnym musi być wyłącznie kropka.
Jeżeli są to współrzędne prostokątne płaskie, to stosujemy te same zasady separatorów. -
trzecie pole - to długość geograficzna punktu lub współrzędna Y (w przypadku układu współrzędnych prostokątnych płaskich).
Zasady wpisywania danych jak w poprzednim punkcie. -
czwarte pole to opis punktu lub komentarz. Zasady jak przy nazwie punktu. Pola tego nie będzie widać w pliku wynikowym.
Proszę zwrócić uwagę na ostatni
punkt "złe dane". Wpisane wartości współrzędnych są z poza dozwolonego zakresu.
Skutek takiego wpisu zobaczymy
w pliku wynikowym transformacji. Dozwolone
wartości są określone w "Opisie programu" w Menu>Pomoc. Treść tego okna
umieściłem na końcu opisu programu.
Następnie określamy format danych wynikowych.
Okno Menu>Ustawienia
Ustawiamy format danych wynikowych. W tym przypadku DD MM SS,SSSS.
Klikamy "Otwórz plik" i wybieramy przygotowany wcześniej plik tekstowy z danymi źródłowymi.
Klikamy "Przelicz z pliku". Otwiera się okno dialogowe zapisu pliku wynikowego. Domyślna nazwa pliku to układ_wyjściowy.out.
Otrzymany plik wynikowy w naszym przypadku wygląda tak:
Gdybyśmy wybrali format danych wyjściowych na DD,DDDD to plik wynikowy byłby taki:
W rekordzie gdzie były wpisane dane z poza dozwolonego zakresu mamy komunikat "Nieprawidłowa wartość danych wejściowych"
A teraz pojedyncze dane.
W Menu>Ustawienia wybieramy "Pojedyncze dane":
Wpisujemy dane wejściowe w dowolnym formacie i z dowolnym separatorem dziesiętnym (przecinek lub kropka).
Wybieramy dowolne układy wejściowe i wyjściowe:
Niektóre wzory przeliczeniowe zastosowane w tym programie są tutaj.
Możemy jeszcze skorzystać z funkcji "Przelicznik". Wykorzystano tu opcję "Pobierz z Bwy i przelicz":
Oraz funkcję korekty z lub do układu empirycznego:
I wtedy okno główne programu wygląda tak:
Zastosowanie tej opcji powoduje zmianę wartości współrzędnych wynikowych o mniej niż 1 m i ma znaczenie tylko w przypadku zastosowań do celów geodezyjnych.
No i na koniec treść okna "Opis Programu" z Menu>Pomoc:
1. Zastosowanie
Program Transform 2.5.1 służy do przeliczania współrzędnych pomiędzy różnymi
układami.
W "Ustawieniach" można wybrać, czy chcemy przeliczać pojedyncze dane wpisywane
w
oknach tekstowych, czy serie danych z plików tekstowych. Więcej informacji
poniżej w punkcie
"Format wpisywanych danych wejściowych"
Obsługiwane układy to:
BL WGS84 - współrzędne geograficzne elipsoidy WGS84
BL Krasovskiego (S-42) - współrzędne geograficzne elipsoidy Krasovskiego
UTM - układ Universal Transverse Mercator, strefa 33U, 34U, 35U, stosowany na
mapach
wojskowych NATO, również na nowych polskich mapach wojskowych
1992 - układ 1992, jednostrefowy, stosowany na mapach geodezyjnych
2000 - układ 2000, strefy 15, 18, 21, 24 południka
1942 - układ 1942, strefa 15, 21, 27 południka, stosowany w wojskowym mapach
byłego
Układu Warszawskiego, oraz na mapach turystycznych wydawanych na podstawie map
Sztabu
Generalnego WP.
1965 - układ 1965, strefa 1-5, stosowany na mapach geodezyjnych
Ze względu na zastosowane algorytmy przeliczenia pomiędzy układami WGS84 i S-42,
oraz
zasadę tworzenia poszczególnych układów, transformacja współrzędnych ma
ograniczony
obszar stosowania.
Wpisanie w danych wejściowych wartości z poza ustalonego obszaru powoduje
wyświetlenie
informacji o błędnym wpisie.
Poniżej przedstawiono zakres prawidłowych danych wejściowych:
BL WGS84 i S-42 48° - 55° szerokości geograficznej północnej
13.5° - 25.5° długości geograficznej wschodniej
UTM X = 5000000-7000000 Y = 200000-800000
1992 X = 20000-900000 Y = 19000-1050000
2000 X = 5400000-6500000 Y = 5000000-8600000
1942 X = 5000000-7000000 Y = 3300000-5650000
1965/1¸4 X = 5000000-6300000 Y = 3100000-5000000
1965/5 X = 730000-1000000 Y = 130000-299000
Przycisk "Wynik->Wejście" powoduje wpisanie danych wynikowych jako wejściowych.
2. Format wpisywanych danych wejściowych
W przypadku wybrania układu WGS84 lub S-42 można wpisywać dane wejściowe w
jednym
z
następujących formatów:
DD.DDDDD (stopnie)
DD MM.MMMM (stopnie, minuty)
DD MM SS.SSSS (stopnie, minuty, sekundy)
Dla pozostałych układów, dane liczbowe w zakresie jak podano wyżej.
3. Format plików wejściowych i wyjściowych
Każdy wiersz pliku wejściowego powinien zawierać:
- nazwę lub numer punktu do przeliczenia (dowolny ciąg liter i cyfr)
- współrzędna B lub X
- współrzędna L lub Y
- komentarz (dowolny ciąg znaków - pomijany w pliku wyjściowym)
Powyższe dane muszą być oddzielone przecinkiem. Jako separatora dziesiętnego
należy
używać kropki.
Przykład pliku wejściowego dla danych B i L:
124, 53.256, 18.658, tu wpisz swój komentarz
punkt_2, 52 30 11.258, 15 14.365,
Przykład pliku wejściowego dla danych X i Y:
124, 5893000.25, 3540000.56, tu wpisz swój komentarz
punkt_2, 6000125.568, 3625158.321,
Pliki wyjściowe przyjmują nazwę układy wyjściowego oraz rozszerzenie .out.
Format danych B i L zależy od ustawienia w programie.
4. Funkcja AUTO
Podczas transformacji układu 2000 i 1942 należy wybrać południk środkowy danej
strefy, a dla
układu 1965 numer strefy.
Włączenie funkcji AUTO umożliwia przeliczenie bez wybierania przez użytkownika
południka
środkowego lub strefy układu. Program automatycznie ustawi parametry na
podstawie
wprowadzonych współrzędnych wejściowych. Pomimo, że przyciski wyboru pozostają
nieaktywne, to wybrany przez program południk lub strefa zostanie pokazany
poprzez
zaznaczenie odpowiedniego przycisku, po naciśnięciu przycisku Wylicz i dokonaniu
przeliczenia.
Bardzo ostrożnie należy korzystać z tej opcji w przypadku układu 1965. Granice
stref tego
układu bardzo trudno ustalić na podstawie wartości współrzędnych wejściowych.
Może się tak
zdarzyć, że współrzędne wejściowe są podane dla jakiejś strefy, natomiast
program przyjmie
inną strefę. Dlatego tylko w przypadku współrzędnych wejściowych, dla których
nie wiemy z
jakiej są strefy, dopuszczalne jest zastosowanie funkcji AUTO.
5. Okno "Ustawienia"
W górnej części wybieramy format wyświetlanych danych wynikowych dla układu
WGS84
i
S-42 oraz czy chcemy przeliczać pojedyncze dane, czy serie danych z plików.
W transformacjach układów współrzędnych nie wystarczy posłużyć się jedynie
matematycznymi
formułami odwzorowawczymi. Dla układu "1965" należy uwzględnić korekty
wynikające
z
różnicy pomiędzy teorią układu a jego faktyczną realizacją poprzez punkty osnów
geodezyjnych.W dolnej części wybieramy, czy dla transformacji współrzędnych układu 1965
zastosujemy taką
korektę.
6. Przelicznik
Okno "Przelicznik" to kalkulator do przeliczania różnych formatów współrzędnych
podanych
w stopniach. Dodatkowo za pomocą przycisków "Pobierz z Bwy i przelicz" oraz "Pobierz z Lwy
i
przelicz" można pobrać dane wyjściowe i przeliczyć na inne formaty.
----------------------------------------------------------------------------------------------------------
W programie zastosowałem formuły odwzorowawcze i wzory zawarte w następujących
publikacjach:
1. Instrukcja "Wytyczne techniczne G-1.10"
2. Artykuły Pana prof. Romana Kadaja na temat transformacji - "Geodeta" nr
9-12/2000
3. Artykuł Pana Leszka Janusza Jaworskiego "Jak przeliczać" - "Geodeta" nr
4/2000
4. W programie zastosowałem procedurę realizacji korekt globalnych układu 1965
autorstwa
prof. Romana J. Kadaja. Szczegółowy opis tego problemu można znaleźć na stronie
www.geonet.net.pl
Edward Zadorski - autor